KECAP RUNDAYAN
Oleh Husniah
Kecap
rundayan nyaèta kecap asal anu tos
dirarangkenan. Artina
kecap
dasar anu atos ditambahkeun imbuhan. Rarangken atawa imbuhan tina basa Sunda teh aya 4; nyaeta rarangken hareup,
rarangken tengah, rarangken tukang, ejeng
rarangken barung. Tina
ayana rarangken
suatu kecap dasar bisa ngubah jadi puluhan kecap. Rarangken
hareup, atawa
imbuhan awalan atau afiks nyaeta
imbuhan anu
ditambahkan ti awal
kecap
dasar.
Anu termasuk tina rarangken hareup nyaeta :
Contohna : n-, di-, ka-, pa-, pi-, barang-,
silih-, ti-, ba-, ting-, pada-, sing-, si-, sang-, para-, ejeng per-.
Rarangken
tengah, sisipan atawa
infiks nyaeta
imbuhan anu
disisipken ti tengah kecap dasar. Contohna : –ar-, -um-, -in-.
Rarangkaen
tukang, akhiran atawa
sufiks nyaeta
imbuhan anu
disimpen ti akhir kecap dasar. Contohna :–an, -eun, -keun, -na.
Rarangken
barung, nyaetaya imbuhan anu dipake babarengan ti awal ejeng ti akhir. Lamun salah sahiji imbuhannya dipiceun, maka kecap eta hente berarti.
Rarangken
barung diantara :
ka–an, pa–an, pang–keun, pi–eun, pika-, pika–eun, sa–eun.
|
Kecap Rundayan |
Kecap |
Kalimah |
|
Prefiks (Awalan) |
Pa- |
Eh, Anjeun Patepang deui jeng abdi di jalan? (Kamu bertemu lagi bersama saya di jalan?) |
|
Sa- |
Sakamar jang maneh (Sekamar sama kamu) |
|
|
Ka- |
Abdi Kasenggol ku motor maneh (Saya tadi
tersenggol motor kamu) |
|
|
Infiks
(Sisipan/tengah) |
-Ar- |
Budak tèh mani Barageur pisan
ka abdi teh (Mereka baik sekali ke saya) |
|
-Um- |
Irpan Jumago
kana dirina (Irpan merasa
jago pada dirinya) |
|
|
-In- |
Mudah-mudahan Uswah Pinanggih jeung kabagjaan (Semoga Uswah bertemu dengan
kebahagiaan) |
|
|
Sufiks (Akhiran) |
An |
Ih, geulis –
geulis tapi unggal peuting ulin na di kuburan (ih, muka cantik
tapi tiap malam mainnya di kuburan) |
|
Eun |
Ari tadi kadahareun abdi di bawa
ku saha nya? (Makanan saya tadi di bawa sama siapa
ya?) |
|
|
An |
Si zaki cenah
keur letik lehoan (Si zaki
katanya waktu kecil ingusan) |
|
|
Konfiks (Gabungan
awalan &akhiran |
Sa
– eun |
Ulin ka rangkas cukup teu samobileun? (main ke rangkas cukup satu semobil?) |
|
Pa – an |
Pagawean abdi tèh di citaman nu katelah di jiput (pekerjaan saya itu
di citaman
yang terkenal di jiput) |
|
|
Pi
– eun |
Lucu pisan eta budak awewe teh, pigeuliseun
gera ngke geus gedena. (lucu banget itu anak perempuan,
kayaknya akan cantik nanti kalua sudah besarnya) |
0 Response to "KECAP RUNDAYAN"
Posting Komentar